Yazar "Yetişensoy, Okan" seçeneğine göre listele
Listeleniyor 1 - 17 / 17
Sayfa Başına Sonuç
Sıralama seçenekleri
Öğe Amerika Birleşik Devletleri'nde Uygulanan Sosyal Bilgiler Öğretmenliği Lisans Programı Örneğinin İncelenmesi(Anadolu Dil Kültür ve Eğitim Derneği, 2023) Yetişensoy, Okan; Demir, MustafaBu araştırmanın amacı,Amerika Birleşik Devletleri'nde uygulanan örnek bir Sosyal Bilgiler Öğretmenliği lisans programının incelenmesidir. Nitel araştırma yaklaşımına uygun olarak yürütülen bu çalışmada, doküman incelemesi yöntemi kullanılmış, bu bağlamda ilgiliSosyal Bilgileröğretmenliğilisans programı çalışmanın temel veri kaynağı olarak ele alınmıştır. Çalışma sonucunda lisans programının ortaokul ve lise(5-12. sınıflar) düzeyinde çalışacak Sosyal Bilgiler öğretmenlerine yönelik olduğu ve öğretmen adaylarından 129 krediyitamamlamalarının beklendiği görülmüştür. Derslerin kendi içerisinde eğitim dersleri, Sosyal Bilgiler alan bilgisi dersleri, konsantrasyon dersleri, diğer program dersleri ve seçmeli dersler gibi isimler altında kategorize edildiği belirlenmiştir. Ayrıca öğrencilerden her bir kategori altında yer alan dersleri minimum kredi yükleri etrafında tamamlamalarının beklendiği görülmüştür. Bununla birlikte programın,çeşitli dersler yoluyla öğrencilere birinci sınıftan itibaren okul deneyimleri sunmayı teşvik ettiği belirlenmiş, programa müfredat ve öğretimi farklılaştırma dersleri ile birlikte çok sayıda özel eğitim dersi eklendiği görülmüştür. Ayrıca lisans programında 9 çekirdek yeterlik belirlendiği ve öğrencilerden bu yeterliliklerden her birisi ile ilişkilendirilen dersleri almalarının istendiği, bununla birlikte öğretmen adayları için "Vatandaşlık okuryazarlığı yeterlilik gereksinimi" adı altında bir yeterliliğe ulaşılmasının zorunlu kılındığı, bu yeterliliği elde etmeye yönelik üç farklı yol belirlendiği görülmüştürÖğe Artificial intelligence literacy teaching in social studies education(Duzce University, Faculty of Education, 2023) Yetişensoy, Okan; Rapoport, AnatoliThe increasing role of artificial intelligence (AI) in daily life has led to the emergence of numerous skill sets associated with AI. AI literacy, which is becoming an important citizenship competence, has become a skill that has gained importance in recent years. It is thought that the aim of social studies to prepare students as active citizens of today and the future has made AI literacy a direct subject of social studies education. However, the literature on the relationship between social studies and AI literacy is still scarce. This study aims to explore the relationship between social studies and AI literacy and to discuss the potential role of social studies in teaching AI literacy. In this direction, the concept of AI is defined, and the teaching of AI literacy in education is examined; the teaching of this literacy within the scope of social studies is discussed, and an example of a hands-on activity-supported lesson plan, which can be used in social studies classes, is presented. This study is important in terms of pointing out the potential role of social studies in AI literacy teaching. © 2023, Duzce University, Faculty of Education. All rights reserved.Öğe Development of Recycling and Reuse Attitude Scale for Secondary School Students(Kirsehir Ahi Evran University, 2024) Gökçe, Nazlı; Aydoğdu, Cansu Çetinkaya; Arslan, Esma; Bayram, Fatma Özge; Yetişensoy, Okan; Kilci, ZülalIn this research, it is aimed to develop a valid and reliable measurement instrument to determine the recycling and reuse attitude levels of secondary school students. For this purpose, exploratory sequential design, one of the mixed research models, was used in the study. The qualitative data were collected from 560 students studying at a middle socio-economic level secondary school and analyzed via content analysis. Expert opinion was applied for the scope and appearance validity of the scale. The quantitative data were obtained from 412 students for Exploratory Factor Analysis (EFA) and 430 students for Confirmatory Factor Analysis (CFA) for the structure validity. As a result of the EFA performed, a one-dimensional structure of 14 items with 6,238 eigenvalues, explaining 44,554% of the total variance, was reached. This structure was confirmed by CFA performed. As a result of the criterion-dependent validity study, results supporting the validity of the scale were obtained. The Cronbach Alpha coefficient of the scale was found to be 90 and the Split Half reliability coefficient was found to be 89. As a result of the analyses and evaluations, it has been concluded that the developed scale is a valid and reliable scale that can contribute to the literature. Based on the results obtained from the research, it has been suggested that new scientific studies can be carried out using the re-acquisition attitude scale for secondary school students.Öğe Examining general trends in studies conducted on disaster ıssues in the context of social studies education(Marmara Üniversitesi, 2025) Yetişensoy, Okan; Okcu, AbdulkadirSocial studies stands out as a field closely associated with disaster education. The purpose of this study is to explore the general trends in theses and research papers focused on disaster topics in the field of social studies education between 2016 and the first quarter of 2025. The examination of 80 studies indicated that, while interest in disaster-related topics has surged in recent years, most research has been limited to identifying current situations through methods such as document analysis, scanning techniques, or phenomenological research. Furthermore, it was found that disasters were mostly discussed in a general sense or with an emphasis on earthquakes, and that research in languages other than Turkish was limited. At this point, it is recommended to conduct mixed-method, design-based, and action research that introduce new products, processes, and ideas, and evaluate their impacts through practical applications, either from stakeholders' perspectives or using experimental methods. Moreover, it is recommended that greater attention be given to other disasters that have significant negative impacts in Türkiye such as forest fires, landslides, and droughts, and that more publications be produced in languages other than Turkish to enhance the broader impact.Öğe İkinci dil öğretiminde Chatbot teknolojisinin kullanımına yönelik çalışmalardaki genel eğilimler(2024) Maden, Sedat; Yetişensoy, OkanBu araştırmanın amacı, ikinci dil öğretiminde “Chatbot” teknolojisinin kullanımına yönelik araştırma makalesi türündeki çalışmaların incelenerek bu konuda var olan eğilimlerin ortaya koyulmasıdır. Nitel araştırma yaklaşımına uygun olarak yürütülen bu çalışma, doküman incelemesi yöntemi ile yürütülmüştür. İkinci dil öğretiminde Chatbot kullanımını ele alan araştırma makalesi türündeki 40 çalışma ise bu araştırmanın temel veri kaynağını oluşturmuştur. Analizler sonucunda ikinci dil eğitiminde Chatbot kullanımına yönelik çalışmaların önemli bir kısmının önce deneysel bir sürecin yürütüldüğü, ardından katılımcılardan görüş alınan karma yöntem araştırmaları şeklinde kurgulandığı belirlenmiştir. Karma yöntem araştırmalarından sonra en sık olarak kullanılan yaklaşımların ise sırasıyla nicel ve nitel yaklaşımlar olduğu görülmüştür. Ayrıca araştırmaların büyük oranda İngilizcenin öğretimine odaklandığı görülmüş, Çince ve Almanca dillerine yönelik birer çalışma dışında farklı bir hedef dillere yönelik çalışmalara rastlanılmamıştır. Çalışmalardaki genel eğilimin hâlihazırda var olan chatbotları kullanma yönünde olduğu belirlenmiş, bu anlamda Replika, Andy, Alexa, Elbot, Mitsiku ve Google Asistan’ın yaygın olarak kullanıldığı görülmüştür. Araştırmacıların kendi Chatbot’unu geliştirdiği çalışma örneklerine de rastlanmıştır. Araştırmalardaki katılımcı gruplarını büyük oranda üniversite öğrencilerinin oluşturduğu görülmüş, lise, ortaokul ve ilkokul öğrencileri ile öğretmenlerin çalışma grubu olduğu çalışmaların nadir olduğu belirlenmiştir. Çalışmaların sıklıkla konuşma ve gramer becerileri etrafındaki akademik başarı faktörüne odaklandığı görülmüştür. Ayrıca katılımcıların görüş ve algılarını belirlemeye yönelik çalışmaların da bulunduğu, bu noktada en az çalışmanın motivasyon, ilgi, tutum gibi duyuşsal özellikler etrafında gerçekleştirildiği belirlenmiştir.Öğe İkinci dil öğretiminde Chatbot teknolojisinin kullanımına yönelik çalışmalardaki genel eğilimler(2024) Maden, Sedat; Yetişensoy, OkanBu araştırmanın amacı, ikinci dil öğretiminde “Chatbot” teknolojisinin kullanımına yönelik araştırma makalesi türündeki çalışmaların incelenerek bu konuda var olan eğilimlerin ortaya koyulmasıdır. Nitel araştırma yaklaşımına uygun olarak yürütülen bu çalışma, doküman incelemesi yöntemi ile yürütülmüştür. İkinci dil öğretiminde Chatbot kullanımını ele alan araştırma makalesi türündeki 40 çalışma ise bu araştırmanın temel veri kaynağını oluşturmuştur. Analizler sonucunda ikinci dil eğitiminde Chatbot kullanımına yönelik çalışmaların önemli bir kısmının önce deneysel bir sürecin yürütüldüğü, ardından katılımcılardan görüş alınan karma yöntem araştırmaları şeklinde kurgulandığı belirlenmiştir. Karma yöntem araştırmalarından sonra en sık olarak kullanılan yaklaşımların ise sırasıyla nicel ve nitel yaklaşımlar olduğu görülmüştür. Ayrıca araştırmaların büyük oranda İngilizcenin öğretimine odaklandığı görülmüş, Çince ve Almanca dillerine yönelik birer çalışma dışında farklı bir hedef dillere yönelik çalışmalara rastlanılmamıştır. Çalışmalardaki genel eğilimin hâlihazırda var olan chatbotları kullanma yönünde olduğu belirlenmiş, bu anlamda Replika, Andy, Alexa, Elbot, Mitsiku ve Google Asistan’ın yaygın olarak kullanıldığı görülmüştür. Araştırmacıların kendi Chatbot’unu geliştirdiği çalışma örneklerine de rastlanmıştır. Araştırmalardaki katılımcı gruplarını büyük oranda üniversite öğrencilerinin oluşturduğu görülmüş, lise, ortaokul ve ilkokul öğrencileri ile öğretmenlerin çalışma grubu olduğu çalışmaların nadir olduğu belirlenmiştir. Çalışmaların sıklıkla konuşma ve gramer becerileri etrafındaki akademik başarı faktörüne odaklandığı görülmüştür. Ayrıca katılımcıların görüş ve algılarını belirlemeye yönelik çalışmaların da bulunduğu, bu noktada en az çalışmanın motivasyon, ilgi, tutum gibi duyuşsal özellikler etrafında gerçekleştirildiği belirlenmiştir.Öğe Japonya'da Vatandaşlık Eğitimi(Amasya University, 2022) Yetişensoy, Okan; Akdeniz, ŞemsettinBu çalışmanın amacı gelişmiş bir Uzak Doğu ülkesi olan Japonya'da uygulanan vatandaşlık eğitimi süreçlerinin incelenmesidir. Bir derleme makalesi olarak hazırlanan bu çalışmada Japon eğitim sisteminin özellikleri ile vatandaşlık eğitiminin tarihsel gelişimi incelenmiş, daha sonra ise günümüz Japonya'sında vatandaşlık eğitiminin okullara yansımaları, var olan farklı anlayışlar ve gerçekleştirilen çeşitli eğitim uygulamaları ele alınmıştır. Bu süreçte Sosyal Bilgiler derslerinin oynadığı rol detaylandırılmış, son olarak ise Japonya'da vatandaşlık eğitimiyle ilgili olarak devam etmekte olan sorunlar irdelenmiştir. Çalışma sonucunda Japonya'da 2. Dünya Savaşı'na kadar sistematik bir vatandaşlık eğitimi anlayışının olmadığı ve bu dönemde vatana ve imparatora bağlılık gibi hususların vatandaşlık eğitiminin odak noktasını oluşturduğu belirlenmiştir. İkinci Dünya Savaşı sonrası dönemde ise eğitimin yapısı demokrasiye dönmüş ve vatandaşlık eğitimi ile ilgili önemli dersler okul müfredatlarına girmiştir. Bununla beraber İlkokul 1. sınıftan başlamak üzere, liseler dahil vatandaşlık eğitiminin örgün eğitim kurumlarında çeşitli dersler yoluyla öğrencilere verildiği, bu sürecin örtük program dahilinde çeşitli faaliyetlerle de geliştirilmeye çalışıldığı, tüm bu süreçte ise Sosyal Bilgiler derslerinin önemli bir role sahip olduğu belirlenmiştir. Bütün bunların yanında Japon vatandaşlık eğitiminde çeşitli sorunların var olduğu, son yıllarda ise küresel vatandaşlık ve çok kültürlü vatandaşlık gibi konular üzerine yapılan tartışmaların arttığı belirlenmiştir.Öğe Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Afet Bilinci Ölçeğinin Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması(2022) Yetişensoy, OkanBireylerin ve toplumun karşı karşıya olduğu potansiyel afet risklerini en aza indirgemeye yönelik bilişsel, duyuşsal, psikomotor bilgi ve becerilere ilişkin farkındalık düzeyleri olarak tanımlanabilecek afet bilinci, erken yaşlardan itibaren kazandırılması gereken temel özelliklerden birisidir. Nitekim afet bilinci toplumların afetlere karşı direnç geliştirmesinde önemli bir bileşen rolü görmekte, afetlerin potansiyel risklerini azaltmaya katkı sunmaktadır. Bu çalışmanın amacı ortaokul öğrencilerinin afet bilinci düzeylerini belirlemeye yönelik geçerli ve güvenilir bir ölçme aracının geliştirilmesidir. Araştırma 1293 kişilik bir çalışma grubuyla yürütülmüş ve gerçekleştirilen açımlayıcı faktör analizi sonucunda 9.771 özdeğere sahip, toplam varyansın %54.284’ünü açıklayan, 18 maddelik tek boyutlu bir yapıya ulaşılmıştır. Bu yapı gerçekleştirilen doğrulayıcı faktör analizi ile doğrulanmış, ölçüt bağıntılı geçerlik çalışması sonucunda da ölçeğin geçerliğini destekleyici sonuçlar alınmıştır. Ölçeğin cronbach alfa katsayısının ise .949 ile oldukça yüksek olduğu görülmüştür. Elde edilen bulgular ölçeğin ortaokul öğrencilerinin afet bilinç düzeylerini belirleme noktasında geçerli ve güvenilir olduğunu göstermiş ve ilgili sonuçlar mevcut alanyazını çerçevesinde tartışılmıştır.Öğe Ortaokul Öğrencilerine Yönelik Yeniden Kazanım Tutum Ölçeğinin Geliştirilmesi(2024) Gökçe, Nazlı; Aydoğdu, Cansu Çetinkaya; Arslan, Esma; Bayram, Fatma Ozge; Yetişensoy, Okan; Kilci, ZülalBu araştırmada, ortaokul öğrencilerinin yeniden kazanım tutum düzeylerini belirlemek için geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı geliştirmek amaçlanmıştır. Bu amaçla çalışmada, karma araştırma modellerinden keşfedici sıralı desen kullanılmıştır. Araştırmanın nitel verileri orta sosyo-ekonomik düzey bir ortaokulda öğrenim gören 560 öğrenciden toplanmış ve içerik analizi ile çözümlenmiştir. Ölçekteki kapsam ve görünüş geçerliği için uzman görüşüne başvurulmuştur. Yapı geçerliğini belirlemede araştırmanın nicel verileri; Açımlayıcı Faktör Analizi (AFA) için 412, Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) için 430 öğrenciden elde edilmiştir. Gerçekleştirilen AFA sonucunda 6,238 öz değere sahip, toplam varyansın %44,55’ini açıklayan, 14 maddelik tek boyutlu bir yapıya ulaşılmıştır. Bu yapı gerçekleştirilen DFA ile doğrulanmıştır. Ölçüt bağıntılı geçerlik çalışması sonuçları da ölçeğin geçerliğini desteklenmiştir. Ölçeğin Cronbach Alfa katsayısı ,90; split half güvenirlik katsayısı ise ,89 olarak bulunmuştur. Yapılan analizler ve değerlendirmeler neticesinde geliştirilen ölçeğin ortaokul öğrencilerinin yeniden kazanıma yönelik tutumlarını belirlemede alanyazına katkı sağlayabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlara dayalı olarak ortaokul öğrencilerine yönelik yeniden kazanım tutum ölçeğinin kullanıldığı yeni bilimsel çalışmaların gerçekleştirilebileceği önerilmiştir.Öğe Riley’in çıkarım katmanları diyagramı ve sosyal bilgiler eğitiminde kullanımı(2023) Yetişensoy, Okan; Akdeniz, ŞemsettinSosyal Bilgiler, Tarih, Coğrafya, Ekonomi, Siyaset Bilimi gibi pek çok disiplini bir araya getiren, sahip olduğu disiplinlerarası yapısıyla geniş içerikleri içinde barındıran bir çalışma alanıdır. Birbirinden farklı ve çoğu zaman iç içe geçmiş bu disiplinlerin öğrencilere kazandırılması öğretimi destekleyici araçların kullanımını gerektirmekte, bu noktada grafik düzenleyicilerden yaygın şekilde yararlanılmaktadır. Ülkemizde Sosyal Bilgiler eğitiminde kullanılan grafik düzenleyiciler incelendiğinde; bunlar arasında kavram çarkı diyagramı, venn diyagramı, balık kılçığı, frayer, bilgi haritaları, tanılayıcı dallanmış ağaç ve kavram ağları gibi çeşitli görsel araçların olduğu görülmektedir. Bu bağlamda Sosyal Bilgiler eğitiminde kullanılabilecek farklı türdeki grafik düzenleyicilerin yerli alan yazınına kazandırılması ve Sosyal Bilgiler eğitimindeki kullanımının teşvik edilmesi önemli bir husus olarak görülebilir. Bu çalışmanın amacı Claire Riley tarafından geliştirilen ve kaynakların analizine yönelik sistematik bir çerçeve sunan “Çıkarım Katmanları Diyagramını” yerli alanyazınına tanıtmak ve güncel Sosyal Bilgiler Öğretim Programı kapsamındaki kullanılabilirliğini ortaya koymaktır. Doküman incelemesi yönteminin kullanıldığı çalışma sonucunda Riley’in çıkarım katmanları diyagramının öğrencileri araştırmaya, analiz etmeye, iş birliğine ve kanıt kullanmaya teşvik eden ve öğrenme-öğretme sürecinde aktif kılan bir araç olduğu belirlenmiştir. Bununla beraber diyagramın çeşitli özellikleri yönüyle Sosyal bilgiler öğretim programında yer alan farklı amaç ifadeleri ve becerilerle ilişkili olduğu ve programda yer alan çeşitli öğrenme alanlarına uygulanabilir bir yapıda olduğu görülmüştür. Çalışmanın ilgili diyagramı yerli alanyazına kazandırma ve Sosyal Bilgiler eğitimindeki kullanımını teşvik etme noktasında faydalı olacağı düşünülmektedir.Öğe Riley’in çıkarım katmanları diyagramı ve sosyal bilgiler eğitiminde kullanımı(2023) Yetişensoy, Okan; Akdeniz, ŞemsettinSosyal Bilgiler, Tarih, Coğrafya, Ekonomi, Siyaset Bilimi gibi pek çok disiplini bir araya getiren, sahip olduğu disiplinlerarası yapısıyla geniş içerikleri içinde barındıran bir çalışma alanıdır. Birbirinden farklı ve çoğu zaman iç içe geçmiş bu disiplinlerin öğrencilere kazandırılması öğretimi destekleyici araçların kullanımını gerektirmekte, bu noktada grafik düzenleyicilerden yaygın şekilde yararlanılmaktadır. Ülkemizde Sosyal Bilgiler eğitiminde kullanılan grafik düzenleyiciler incelendiğinde; bunlar arasında kavram çarkı diyagramı, venn diyagramı, balık kılçığı, frayer, bilgi haritaları, tanılayıcı dallanmış ağaç ve kavram ağları gibi çeşitli görsel araçların olduğu görülmektedir. Bu bağlamda Sosyal Bilgiler eğitiminde kullanılabilecek farklı türdeki grafik düzenleyicilerin yerli alan yazınına kazandırılması ve Sosyal Bilgiler eğitimindeki kullanımının teşvik edilmesi önemli bir husus olarak görülebilir. Bu çalışmanın amacı Claire Riley tarafından geliştirilen ve kaynakların analizine yönelik sistematik bir çerçeve sunan “Çıkarım Katmanları Diyagramını” yerli alanyazınına tanıtmak ve güncel Sosyal Bilgiler Öğretim Programı kapsamındaki kullanılabilirliğini ortaya koymaktır. Doküman incelemesi yönteminin kullanıldığı çalışma sonucunda Riley’in çıkarım katmanları diyagramının öğrencileri araştırmaya, analiz etmeye, iş birliğine ve kanıt kullanmaya teşvik eden ve öğrenme-öğretme sürecinde aktif kılan bir araç olduğu belirlenmiştir. Bununla beraber diyagramın çeşitli özellikleri yönüyle Sosyal bilgiler öğretim programında yer alan farklı amaç ifadeleri ve becerilerle ilişkili olduğu ve programda yer alan çeşitli öğrenme alanlarına uygulanabilir bir yapıda olduğu görülmüştür. Çalışmanın ilgili diyagramı yerli alanyazına kazandırma ve Sosyal Bilgiler eğitimindeki kullanımını teşvik etme noktasında faydalı olacağı düşünülmektedir.Öğe Riskli Alan Eğitim Setinin Türkçeye Uyarlanma Süreci ve Öğrenci Görüşleri Doğrultusunda Değerlendirilmesi(2023) Odabaşı, Hatice Ferhan; Karaduman, Hıdır; Alan, Ümran; Yetişensoy, Okan; San, RemziBirleşmiş Milletler Çocuklara Yardım Fonu (UNICEF) ile Birleşmiş Milletler, Doğal Afet Zararlarının Azaltılması Stratejisi (UNISDR) kapsamında 2004 yılında çocukları afetlere karşın eğitim yoluyla bilinçlendirmek için Riskland (Riskli Alan) Eğitim Seti geliştirilmiştir. Bu araştırma ile 15'ten fazla dile uyarlanan Riskli Alan Eğitim Setinin Türkçeye ve Türk kültürüne uyarlanma sürecinin ve uyarlanan eğitim setine dayalı bir eğitsel uygulama gerçekleştirerek uyarlanan eğitim setine ilişkin öğrenci görüşlerinin ortaya koyulması amaçlanmaktadır. Araştırmanın ilk aşaması olan Riskli Alan Eğitim Setinin Türkçeye ve Türk kültürüne uyarlanma sürecinde seri yaklaşım, ikinci aşaması olan eğitim setinin uygulanması ve öğrenci görüşlerinin alınması sürecinde temel nitel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Çalışmanın ilk aşaması 15 altıncı sınıf öğrencisi, 3 sosyal bilgiler öğretmeni ve 6 uzman ile; ikinci aşaması 22 altıncı sınıf öğrencisi ile yürütülmüştür. Araştırmada yarı yapılandırılmış görüşmeler ile elde edilen nitel veriler betimsel olarak analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda, Riskli Alan Eğitim Seti Türkçeye ve Türk kültürüne uyarlanmış, gerçekleştirilen uygulama sürecinde eğitim seti öğrenciler tarafından eğitici-öğretici, eğlenceli, akılda kalıcı ve mantıklı olarak değerlendirilmiştir. Öğrenciler, eğitim setinin kendilerine yönelik katkılarını bilgi edinme ve öğrenme, farkındalık ve bilinçlenme, eğlenme ve keyif alma, bilgiyi hatırlama ve kalıcılaştırma şeklinde sıralamışlardır. Ayrıca, eğitim setini deneyimlerken eğlenme, heyecanlanma, mutlu hissetme gibi duygular yaşadıklarını belirtmişlerdir. Öğrenciler, eğitim setinin afetler konusunda eğitici-öğretici olması, afetleri eğlenerek ve oynayarak öğretmesi, afetler konusunda bilinçlendirmesi, afetlerle ilgili oyunda sorulan soruların öğretici olması gibi nedenlerle afet risklerinin azaltılması konusunda faydalı olduğunu ifade etmişlerdir. Araştırma sonucunda Riskli Alan Eğitim Setinin okulöncesi eğitimde ve ilköğretimde kullanımına, dezavantajlı gruplar için uyarlanmasına, çevrimiçi hale dönüştürülmesine yönelik öneriler getirilmiştir.Öğe Sosyal Bilgiler Ders Kitaplarında Afet Bilinci ve Eğitimi(Kafkas Üniversitesi, 2019) Değirmenci, Yavuz; Kuzey, Memet; Yetişensoy, OkanBu araştırmanın amacı, yenilenen sosyal bilgiler ders kitaplarının afet bilinci ve eğitimi açısından incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda 2018-2019 eğitim-öğretim yılında kullanılmakta olan 4, 5, 6 ve 7. sınıf sosyal bilgiler ders kitaplarında yer alan metin ifadeleri ve kullanılan görseller afet bilinci ve afet eğitimi açsından incelenmiştir. Araştırmada nitel yaklaşımlardan biri olan doküman inceleme deseni kullanılmıştır. Dokümanlardan elde edilen veriler ise içerik analizine tabi tutularak yorumlanmıştır. Çalışmadan elde edilen bulgulara göre, ders kitaplarında afetlerle ilgili çeşitli görsellere ve metinsel ifadelere yer verildiği, kullanılan bu görsel ve metinsel ifadelerle bireylerde bir afet bilinci ve farkındalığının oluşturulmak istendiği gözlenmiştir. Bununla birlikte ders kitaplarında afetlerle ilişkili kullanılan metin ve görseller 4, 5 ve 6. sınıf düzeyinde çoğunlukla insanlar, yerler ve çevreler öğrenme alanında yer alırken, 7. sınıfta küresel bağlantılar öğrenme alanında yer aldığı tespit edilmiştir. Ayrıca ders kitaplarında genellikle ülkemizde ve dünyada sıklıkla görülen afet türlerine yer verilirken, bu afet türleri içerisinde depreme daha fazla vurgu yapıldığı görülmüştür.Öğe The Fake News Phenomenon in the Age of GenAI: Exploring the Relationship Between Media Literacy and GenAI-Driven Fake News Identification Competencies Among Preservice Social Studies Teachers(Necmettin Erbakan Üniversitesi, 2025) Yetişensoy, OkanThe rapid rise of generative artificial intelligence (GenAI) models in recent years has turned various visual media elements, often difficult to distinguish from reality, into prominent components of fake news. Although media literacy is widely regarded as a crucial skill for identifying misinformation, no study to date has examined its relationship with the detection of AI-driven fake news. This study aims to explore the relationship between pre-service social studies teachers' news media literacy levels and their competence in identifying GenAI-driven fake news. Employing a correlational survey design within quantitative research methods, the study found that preservice teachers' overall news media literacy levels had an almost neutral and statistically nonsignificant correlation with their competence in detecting AI-driven fake news. Moreover, their media literacy levels did not significantly differ according to their competence in identifying such content. These findings suggest that the rapid rise of genAI challenges the role traditionally attributed to media literacy in determining the accuracy of news. At this point, it is recommended that media literacy education integrate content addressing the detection of AI-generated fake news. In addition, social studies courses offered from early educational stages may be positioned as an essential context for delivering such instruction.Öğe Tomorrow's Teachers and Artificial Intelligence: Exploring Attitudes and Perceptions of Turkish Prospective Social Studies Teachers(Mesut ÖZTÜRK, 2024) Yetişensoy, OkanOver the past few years, artificial intelligence (AI) has become one of the prominent concepts closely associated with education. Despite this proximity, studies exploring the attitudes and perceptions of prospective teachers towards AI are still scarce. In this point, the research aims to investigate the attitudes and perceptions of prospective social studies teachers towards AI. The research was carried out using the convergent parallel design, one of the mixed research methods. Study findings revealed that prospective teachers' attitudes towards AI differ according to the variable of perceived AI knowledge. Accordingly, those who described their knowledge about AI as high exhibited significantly more positive attitudes compared to those with average and low knowledge. In addition, it was determined that the positive attitudes of male prospective teachers were significantly higher than female prospective teachers, and their negative attitudes were significantly lower. However, it was found that positive and negative attitudes did not differ significantly according to the variables of grade level and daily internet usage. On the other hand, the responses of the prospective teachers to the qualitative questions indicated a significant lack of understanding regarding the definition and scope of AI. It was observed that a significant number of pre-service teachers' definitions on AI were theoretically baseless. Many of them highlighted that AI could become a major threat in the future. Despite their concerns, they struggled to identify a specific reason behind these potential threats. Moreover, most prospective teachers could not provide examples of AI technology other than dialog systems such as ChatGPT and Siri applications. Although they gave examples of different types of applications supported by AI, they could not sufficiently explain the AI systems on which these applications are based. All these results are evaluated as a situation that reveals the necessity of AI education for prospective teachers.Öğe Yapay zekâ korkusu ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması(2024) Kaya, Feridun; Yetişensoy, Okan; Aydın, Fatih; Kaya, Meva DemirBu araştırmanın amacı Yapay Zekâ Korkusu Ölçeğinin (YZKÖ) Türkçe’ ye uyarlanmasıdır. Araştırmanın çalışma grubunu yaşları 18 ile 45 arasında (Ort.= 22.84, SS = 6.55) olan 175’i (% 61.4) kadın, 110’u (% 38.6) erkek toplam 285 yetişkin bireyden meydana gelmektedir. Kişisel Bilgi Formu, Yapay Zekâ Korkusu Ölçeği ve Yapay Zekâ Kaygısı Ölçeği veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Faktör yapısını inceleme amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. Ayrıca, ölçüt bağıntılı geçerliği test etmek amacıyla Pearson korelasyon analizlerinden yararlanılmıştır. DFA sonuçları, Türk örneklemi üzerinde Yapay Zekâ Korkusu Ölçeğinin dört boyutlu yapısının uyum iyiliğine dair yeterli kanıtlar sunduğunu ortaya çıkarmıştır (?2 = 71.04, Sd = 48, ?²/Sd = 1.48, NFI = .997, CFI = .998, RMSEA = .041 ve SRMR = .039). Ölçüt bağıntılı geçerlik için sonuçlar yapay zekâ kaygısı ile YZKÖ’nün Tanımlama alt boyutu arasında (r = .13, p < .05), Tahmin alt boyutu arasında (r = .20, p < .01), Tavsiye alt boyutu arasında (r = .19, p < .01) ve Karar Verme alt boyutu arasında (r = .19, p < .01) pozitif yönde anlamlı ilişkilerin olduğunu göstermiştir. Son olarak, güvenirlik analizleri iç tutarlık katsayısını Tanımlama alt boyutu için ? = .76, Tahmin alt boyutu için ? = .83, Tavsiye alt boyutu için ? = .81 ve Karar Verme alt boyutu için ? = .74 olarak ortaya çıkarmıştır. Elde edilen bulgular alanyazın ışığında tartışılmıştır.Öğe Yapay zekâ korkusu ölçeğinin Türkçe’ye uyarlanması(2024) Kaya, Ferıdun; Yetişensoy, Okan; Aydın, Fatih; Kaya, Meva DemirBu araştırmanın amacı Yapay Zekâ Korkusu Ölçeğinin (YZKÖ) Türkçe’ ye uyarlanmasıdır. Araştırmanın çalışma grubunu yaşları 18 ile 45 arasında (Ort.= 22.84, SS = 6.55) olan 175’i (% 61.4) kadın, 110’u (% 38.6) erkek toplam 285 yetişkin bireyden meydana gelmektedir. Kişisel Bilgi Formu, Yapay Zekâ Korkusu Ölçeği ve Yapay Zekâ Kaygısı Ölçeği veri toplama aracı olarak kullanılmıştır. Faktör yapısını inceleme amacıyla Doğrulayıcı Faktör Analizi (DFA) kullanılmıştır. Ayrıca, ölçüt bağıntılı geçerliği test etmek amacıyla Pearson korelasyon analizlerinden yararlanılmıştır. DFA sonuçları, Türk örneklemi üzerinde Yapay Zekâ Korkusu Ölçeğinin dört boyutlu yapısının uyum iyiliğine dair yeterli kanıtlar sunduğunu ortaya çıkarmıştır (?2 = 71.04, Sd = 48, ?²/Sd = 1.48, NFI = .997, CFI = .998, RMSEA = .041 ve SRMR = .039). Ölçüt bağıntılı geçerlik için sonuçlar yapay zekâ kaygısı ile YZKÖ’nün Tanımlama alt boyutu arasında (r = .13, p < .05), Tahmin alt boyutu arasında (r = .20, p < .01), Tavsiye alt boyutu arasında (r = .19, p < .01) ve Karar Verme alt boyutu arasında (r = .19, p < .01) pozitif yönde anlamlı ilişkilerin olduğunu göstermiştir. Son olarak, güvenirlik analizleri iç tutarlık katsayısını Tanımlama alt boyutu için ? = .76, Tahmin alt boyutu için ? = .83, Tavsiye alt boyutu için ? = .81 ve Karar Verme alt boyutu için ? = .74 olarak ortaya çıkarmıştır. Elde edilen bulgular alanyazın ışığında tartışılmıştır.












