REFORM ÇAĞININ RADİKAL KANADI OLAN HUTTERİTLERİN DİNÎ KÖKENLİ GELENEKSEL KOMÜNAL YAŞAM TARZI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

Küçük Resim Yok

Tarih

2019

Dergi Başlığı

Dergi ISSN

Cilt Başlığı

Yayıncı

Erişim Hakkı

info:eu-repo/semantics/openAccess

Özet

Anabaptistler, 16. yüzyıl reform çağının radikal kanadını oluşturan bir harekettir.Reform sırasında üç Anabaptist topluluk oluşmuştur. Bunlar, Hutteritler, Mennonitler ve İsviçre Kardeşleridir. Anabaptistler, yetişkin vaftizini savunmalarıylaKatolik, Protestan ve Ortodokslardan ayrılırlar ve onların Hıristiyan dünyasındalider konumda olmalarına karşı çıkarlar. Yedi tane olan sakramentlerin sadeceikisini yani vaftiz ve ekmek şarap ayini kabul ederler. Genel itibariyle bütün Anabaptistlerin inançları hemen hemen aynıdır. Ancak Hutteritleri diğer Anabaptistlerden ayıran önemli bir inanç vardır. O da “community of goods” yani mallarınortak paylaşımıdır. Bu inançlarıyla Hutteritler, komünal yaşam sisteminin, yanimalların ortak paylaşımının Hıristiyanlığın gerçek yaşam sistemi olduğuna inanmıştır. Böylece koloniler kurmuşlardır. Hutteritler, dört yüz elli yıldan fazla birzamandır ayakta kalmalarıyla dikkatleri üzerlerine çekmişlerdir. Hutteritler, bukadar uzun süre ayakta kalmalarını, komünal yaşam sistemine bağlamışlardır.Çünkü onlar, küçük yaşlardan itibaren bütün üyelerini komünal yaşam sisteminegöre eğitmişlerdir. Bu çalışmada, Anabaptist bir topluluk olan Hutteritlerin koloniyaşamlarındaki evlilik, aile ve çocukların yetiştirilmesi konularında nasıl bir sistem uyguladıkları hakkında bilgi verilmeye çalışılacaktır.ÖzetHutteritlerin asıl kökeni, 16. yüzyılda Protestan Reformunun etkisiyle İsviçre’deortaya çıkan Anabaptist harekete dayanır. Anabaptistler, genel itibariyle aynıinançlara sahiptir. Ancak Anabaptistler arasında dünyevi yaşam konusunda farklıuygulamalar mevcuttur. 16. yüzyılda ortaya çıkan üç Anabaptist grup vardır. Bugruplar, Hutteritler, Mennonitler ve İsviçre Kardeşleri-Anabaptistleridir. Dahasonra ise Mennonitlerden Amiş topluluğu oluşmuştur. Anabaptist grupların enönemli ortak özellikleri, onların Roma Katolik Kilisesi ve Protestan kiliselerinintemel statüde olmalarına şiddetle karşı çıkmalarıdır. Anabaptistlerin ayırt ediciözelliği yetişkin-inanan vaftizi, İsa’nın son akşam yemeği, direnmeme- barışseverlik ve basit hayat tarzını benimsemeleridir. Ancak Hutteritlerin, Mennonitlerve Amişlerden farklı yanı, ortak mülk anlayışı uygulamasını ve toplumsal yaşamtarzını kabul etmeleridir. Ayrıca Hutteritler, Amişlerden farklı olarak teknolojiyikullanırlar ve teknolojik gelişmeleri takip ederler. Mennonitlerden ve Amişlerdenfarklı olan en önemli yanlarından biri de çekirdek aile yapısı yerine koloni yaşamını yerleştirmeleridir.Hutteritler, şimdi Çek Cumhuriyeti olan Moravya’da ortaya çıkmıştır. Hutterit,toplumunun kurucusu Jacob Hutter kabul edilmekle birlikte ondan önce de Hutteritlerin görüşüne sahip olan bir topluluk vardı. Aslında Hutter bu topluluğu organize etmiştir. Karizmatik ve peygamberî bir lider olarak görülen Hutter, bugünkü Hutterit komünal sistemini 1533’te başlatmıştır.Hutteritler, Anabaptist bir hareket olmalarından ziyade, komünal bir grup olarakdikkatleri daha çok çekmiştir. İlk komünal yani malların ortak paylaşımı şeklindeki yaşam tarzlarını 1528 yılında uygulamışlardır. Bu uygulamalarının amacı,cennet kolonisini yeryüzünde kurmaktır. Onlara göre, cennette de koloni şeklindebir yaşam tarzı olacağından, Tanrı tüm Hıristiyanların dünyada da koloni şeklinde yaşamalarını emretmiştir. Onlar, sosyal akımdan izole olmuş bir şekilde yaşamaktadır. Farklı kültür, dini anlayış ve amaca sahip bir topluluktur.Hutteritlerin komünal bir yaşam tarzını benimsemeleri onların evlilik, aile ve çocuk yetiştirilmesi konularına da yansımıştır. Hutteritlerde evlilik, her iki kişininde birbirine bakmayı kabul ettiği bir birlikteliktir. Bu birliktelikte ikinci kişi, birinci kişiye itaat etmeyi taahhüt etmiş olur. Çift artık iki kişi değil tek bir kişiyi ifade eder. Bu durum Tanrı’nın isteği ve emri doğrultusunda alınan bir karardır. Kişilerin seçimleri ya da istekleri doğrultusunda değildir. Hutteritler tek eşli evliliği vecinsiyet törelerini sıkı bir şekilde uygulamışlardır.Hutterit evliliklerine karar verme, birkaç şekilde meydana gelmektedir. Evlenmeşekli ne olursa olsun, evlilik için aile, vaizler ve koloni liderlerinin izni gereklidir.Özellikle koloni liderlerinin onaylamadığı bir evlilik gerçekleşemez. Genç erkeklere evlenmek istedikleri kızları seçme hakkı verilmiştir. Ancak kızların erkeklerkadar seçme hakları bulunmamaktadır. Hutteritler kendi kolonilerinin içindenevlilik gerçekleştirmedikleri gibi ilk kuzen evliliğine de karşıdırlar. İkinci ve üçüncü kuzen evlilikleri yaygın bir şekilde olup çoğu kolonide ise dördüncü kuzenevlilikleri en uygun görülenidir.Hutteritler için aile, Bruderhof yani Kardeşliğin bir alt parçası olarak kabul edilmesinden dolayı bütün büyük politik kararlar üyelerin oylarıyla belirlenir. Ancakoy kullanma hakkı sadece ailenin reisi olarak kabul edilen erkeğe aittir. Hutteritler,uzun bir şekilde inşa ettikleri apartmanlarda yaşarlar. Her apartmanda birkaç tanedaire bulunmakta ve her daired

Açıklama

Anahtar Kelimeler

Kaynak

Kilis 7 Aralık Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi

WoS Q Değeri

Scopus Q Değeri

Cilt

6

Sayı

11

Künye