İslam'da Mezar Şekli: Türk-İslam Örneği

Basit Öğe Kaydı
dc.contributor.authorGökdere, Meryem
dc.date.accessioned2026-02-28T12:43:07Z
dc.date.available2026-02-28T12:43:07Z
dc.date.issued2023
dc.departmentBayburt Üniversitesi
dc.description.abstractMezar yapımı, şekli ve süslemesi mevzusunun tıpkı diğer bilim dallarında olduğu gibi İslam hukukunu da ilgilendiren bir tarafı vardır. Nitekim İslam, insan hayatının her alanında birtakım düzenlemeler yapmış ve insanlar için sınırlar çizmiştir. Bu çalışmada, mezar yapımı ve süslemesi inceleme konusu yapılıp İslam'a uygun mezar şeklinin nasıl olması gerektiği ele alınmıştır. Hz. Peygamber'in konuyla ilgili hadis-i şeriflerine yer verilmiş ve İslam alimlerinin mevzubahis rivayetleri nasıl değerlendirdikleri irdelenmiştir. Ayrıca toplumun her kesiminde farklılaşması mümkün olan mezar yapımı ve mezar taşı süslemesi gibi uygulamaların geleneklerle iç içe olduğuna değinilmiştir. Bu bağlamda Türklerin Müslüman olmadan evvel ölü gömme ve mezar süsleme ile ilgili eylem ve inançlarını kısmen de olsa Müslümanlaşma sonrasında devam ettirdikleri söylenmiştir. İslam fıkhının kültür, sanat ve estetikle olan bağlantısı ve bütün toplumlara birden hitap etmesi, İslam hukukunu bu türden toplumsal ve manevi unsurlarla birlikte değerlendirmeyi gerekli kılmaktadır. Nitekim her toplumun kendini ifade etme biçimi ve hayat düzeni farklıdır. Bu minvalde çalışmamızda ilk olarak İslam hukukunda mezar yapımı ve süslemesi ile ilgili fıkhi görüşlere yer verilerek mezarların iç ve dış tasarımının nasıl olması gerektiği sorgulanacaktır. Dünyevi zevklere hitap eden ve sırf sanatı ön plana çıkaracak şekilde inşa edilen mezarlıklar, mezar ziyaretinde bulunan insanın dünyayı unutup ahireti hatırlaması ve üzülmesi yerine, kendisine dünyevi sanat ve lezzetleri hatırlatan mezar mimarisi ile meşgul olmasına sebebiyet verebilir. Konumuz bakımından önemli görülen tasvir yapma meselesi de mezarlıklar bağlamında ele alınacak ve ulemanın konuyla ilgili görüşleri zikredilecektir. Ayrıca Türklerin İslam öncesi ve İslam sonrasında inşa ettikleri mezar yapıtları mukayese edilerek, Müslümanlaşma sonrasında yaptıkları mezarlarda İslami kurallara ne ölçüde uydukları incelenecektir.
dc.description.abstractThe subject of tomb construction has a side that concerns Islamic law, just as it does in other branches of science. In this study, the construction and decoration of the tomb was examined and how the tomb shape should be in accordance with Islam was discussed. The hadiths of the Hz. Prophet on this subject are included and how Islamic scholars evaluate the narrations in question is examined. It has been observed that some groups have a more strict stance on this issue, while others have a more moderate approach to the issue. In addition, it has been mentioned that practices such as tomb making and tombstone decoration, which can be differentiated in every part of the society, are intertwined with traditions. In this context, it is said that the Turks continued their actions and beliefs about burial and grave decoration before they became Muslims, albeit partially, after their conversion to Islam. Islam is not against decoration and art, but to prevent objectionable practices such as sanctifying cemeteries or worshiping on graves the tomb is made high from the ground, it is very ostentatious and ornate, there are sculptures on its walls, etc. Processing images, constructing a mosque or other buildings on the grave, and not having elements that prevent contemplation and thinking about death were deemed more suitable for the essence of Islam. In this respect, in our study, first of all, opinions about the construction and decoration of tombs in Islamic law will be given and how the interior and exterior design of the tombs should be questioned. The issue of depiction, which is important for our subject, will also be discussed in the context of cemeteries and the views of the scholars on the subject will be mentioned. In addition, the extent to which the Turks, who are an example of the interaction of culture and Islamic law, comply with Islamic rules in the tombs they built after Islamization will be examined.
dc.identifier.endpage106
dc.identifier.issn3023-4107
dc.identifier.issue17
dc.identifier.startpage82
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12403/7918
dc.language.isotr
dc.publisherBayburt Üniversitesi
dc.relation.ispartofBaberti
dc.relation.ispartofBaberti
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20260218
dc.subjectReligious Studies
dc.subjectDin Araştırmaları
dc.titleİslam'da Mezar Şekli: Türk-İslam Örneği
dc.title.alternativeTomb Shape in Islam: Example of Turkish-Islamic
dc.typeReview Article

Dosyalar

Koleksiyon

Baberti