Makroekonomik Şoklar ve BIST: Bir Yapısal Kırılma Analizi

dc.contributor.authorÖzdemir, Enes
dc.contributor.authorOkur, Fatıh
dc.date.accessioned2026-02-28T11:57:47Z
dc.date.available2026-02-28T11:57:47Z
dc.date.issued2025
dc.departmentBayburt Üniversitesi
dc.description.abstractBu çalışma, Türkiye’de 1994–2024 dönemini kapsayan zaman serisi verileri aracılığıyla döviz kuru, enflasyon ve faiz oranlarının Borsa İstanbul (BIST) üzerindeki etkilerini incelemektedir. Uygulanan Vektör Hata Düzeltme Modeli (VECM) aracılığıyla, değişkenler arasındaki uzun ve kısa dönemli ilişkiler analiz edilmiş; kriz ve pandemi gibi olağanüstü dönemlere özgü yapısal kırılmalar da dikkate alınmıştır. Johansen eşbütünleşme testi sonuçları, enflasyon ve faiz oranı ile BIST arasında uzun dönemli bir denge ilişkisinin varlığını göstermektedir. Bulgular, enflasyonun BIST üzerinde pozitif; faiz oranlarının ise negatif etkili olduğunu ortaya koymuştur. Granger nedensellik testleri, döviz kuru ve faiz oranlarının BIST üzerinde öngörü gücüne sahip olduğunu göstermektedir. Ayrıca, kriz ve pandemi dönemlerinde bu ilişkilerin yön değiştirdiği ve istatistiksel olarak anlamlı yapısal kırılmalar yaşandığı tespit edilmiştir. Etki-tepki ve varyans ayrıştırma analizleri, BIST’in faiz oranı şoklarına karşı daha kalıcı tepkiler verdiğini, döviz kuru şoklarına ise daha kısa vadeli yanıtlar ürettiğini göstermektedir. Çalışma, Türkiye’deki sermaye piyasalarının makroekonomik değişkenlere duyarlılığını ortaya koyarken, politika yapıcılar ve yatırımcılara yönelik stratejik çıkarımlar da sunmaktadır.
dc.identifier.doi10.16951/trendbusecon.1699783
dc.identifier.endpage554
dc.identifier.issn2822-2652
dc.identifier.issue4
dc.identifier.startpage542
dc.identifier.trdizinid1351629
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.16951/trendbusecon.1699783
dc.identifier.urihttps://search.trdizin.gov.tr/tr/yayin/detay/1351629
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12403/5203
dc.identifier.volume39
dc.indekslendigikaynakTR-Dizin
dc.language.isotr
dc.relation.ispartofTrends in business and economics (Online)
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TR-Dizin_20260218
dc.subjectFaiz Oranı
dc.subjectEnflasyon
dc.subjectZaman Serisi Analizi
dc.subjectDöviz Kuru
dc.subjectBorsa İstanbul
dc.titleMakroekonomik Şoklar ve BIST: Bir Yapısal Kırılma Analizi
dc.typeArticle

Dosyalar