Sicill-i Ahval Defterlerine Göre Bayburtlu Memurlar (1879–1909)

dc.contributor.authorYılmaz, Abdülkadir
dc.contributor.authorAkdağ, Hasan
dc.date.accessioned2026-02-28T12:43:34Z
dc.date.available2026-02-28T12:43:34Z
dc.date.issued2018
dc.departmentBayburt Üniversitesi
dc.description.abstractBayburt, tarihi ve coğrafi konumu itibariyle bulunduğu bölge içinde önemli bir mevkie sahiptir. Bayburt ve yöresi Türklerin Anadolu'da ilk yerleştikleri bölgelerdendir. İran'a ulaşan yolun üzerinde bulunması ve doğu sınırına yakın stratejik bir kale-şehir olması sebebiyle önemli bir yerleşim merkezi idi. Bayburtlu Ahi Mehmed ve Ekmeleddin el-Baberti gibi önemli şahsiyetler, İlhanlılar zamanında Bayburt'ta kurulan Mahmudiye ve Yakutiye medreselerinde yetişmişti. Burada Mevlevilik gelişme göstermiş, ayrıca ahilik teşkilatı oldukça yayılmıştı. Osmanlı dönemine ait kayıtlarda da Kadı Mahmud, Bekir Çelebi, Hoca Ali, Şeyh Hayran, Şeyh Veysel, Şeyh Haydar, Seyyid Yakub, Sultan Fakih ve Abdülvehhab Gazi gibi birçok şahsın ilim ve kültür hayatında önemli roller oynadıkları bilinmektedir. Osmanlı Devleti teşkilatında 1879-1909 yılları arasında görev alan memurlara ait, vazifeleri süresince hal tercümelerine konu olan özel veya memuriyet esnasındaki hallerini, ahlak ve gidişatlarını ve bulunduğu görevleri tarihi seyri içinde gösteren resmi bilgilerin kaydedildiği defterlerin tescili işlemine sicill-i ahval, oluşturulan defterlere de Sicill-i Umumi Defterleri adı verilmiştir. Bu kayıtlarda; devlet erkanı, ulema, sanatkar, zanaatkar vs.ye ait 93.000 kişinin Sicill-i Ahval kayıtları tutulduğu bilinmektedir.Günümüzde, ülkeler ve devletler tarihi hakkında araştırmalar yerine, özellikle yerel tarih ve sosyal bilimler alanında bölgesel çalışmalar dikkat çekmektedir. Ayrıca, meşhur tarihi şahsiyetler ilgi uyandırmakta ve onlar üzerine incelemeler yapılmaktadır.Biz de bölgemiz tarih, kültür ve sanat dokusuna katkıda bulunmak üzere Osmanlı Devleti'nin son döneminde (1879–1909) görev alan Bayburtlu memurların Sicill-i Ahval Defterleri'ndeki hal tercümelerini ilim dünyasına kazandırmayı uygun gördük. Bu çalışmaya; Başbakanlık Devlet Arşivleri Genel Müdürlüğü Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı'ndaki Sicill-i Ahval Defterleri katalogları taranarak başlandı. Bu kataloglarda; doğum yeri itibariyle Bayburtlu 6 kişi tespit edildi. Daha sonra adı geçen şahıslara ait sicil kayıtlarının belge görüntüleri temin edilerek alfabetik sıraya göre tanzim edilmiştir. Belgelerde okunamayan kelimeler ….. şeklinde boş bırakılmıştır.
dc.identifier.endpage30
dc.identifier.issn2148-6700
dc.identifier.issn2630-595X
dc.identifier.issue7
dc.identifier.startpage7
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12403/8204
dc.identifier.volume4
dc.language.isotr
dc.publisherBayburt University
dc.relation.ispartofJournal of Divinity Faculty of Bayburt University
dc.relation.ispartofBayburt Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20260218
dc.subjectReligious Studies
dc.subjectDin Araştırmaları
dc.titleSicill-i Ahval Defterlerine Göre Bayburtlu Memurlar (1879–1909)
dc.typeArticle

Dosyalar