Abdülganî en-Nâblusî, Tütün Risalesi , çev. Muhammet Emin Efe-Ahmet Şenharputlu, İstanbul: Dergah Yayınları, 2021. 152 s.

dc.contributor.authorSivlim, Ayşe Aktaş
dc.date.issued2024
dc.departmentBayburt Üniversitesi
dc.description.abstractTürk kültür tarihi denince eski Türk dinini ve inanç sistemini en başta saymak gerekir. Zira, Türklerin konar-göçer yaşam tarzı, hayat tasavvurunu ve inançlarını da belirlemiştir. Tarihleri boyunca birçok coğrafyaya hâkim olan ve çeşitli dinlerle temasa geçen Türk toplulukları, etkisinde kaldığı dinî sistemleri benimserken millî dinlerini ve inançlarını da muhafaza etmişlerdir. Karşılaştırmalı folklor ve lengüistik çalışmalarından elde edilen bulgular eski Türk inançları ve âdetlerini ifade eden birçok kavramın esasında eski Türk dinleri ve Şamanizmden izler taşıdığını göstermektedir. Bunların bir kısmı dinî anlamını kaybederek toplum hayatı için zararsız örf ve âdetlere, büyük bir kısmı ise İslam dinindenmiş gibi kabul edilerek topluma ve millî benliğimize zararlı bid‘atlere dönüşmüşlerdir. Lengüistik açıdan ise, bu inanışlar ya da âdetler Kamlık döneminin batıl inançlarını ifade eden özel anlamlı kelimelere ya da dinî anlamını kaybetmiş günlük dildeki kelimelere dönüşerek yüzyıllarca varlığını sürdürmüştür. Türkiye’de karşılaştırmalı folklor ve lengüistik çalışmaları ilerledikçe tarihî metinlerden takip edilebilen kimi kelimelerin Türk kültür tarihindeki yeri ve semantik gelişimi hakkında önemli bulgulara ulaşılabilir. Semantik araştırmalarında sağlam temellere oturtulmuş analizlerin yapılabilmesi ve kesin sonuçlara ulaşabilmek için kültür tarihini titizlikle tetkik etmek gerekmektedir. Bu çalışmada, Bayburt ağzında yaşamakta olan uçuk, kaş, yağırnı, saçı, yalpala- kelimeleri ele alınmaktadır. İlk olarak, bu kelimelerin Türkiye Türkçesi ve Bayburt ağzındaki eşzamanlı anlamı verilmiş; ikinci olarak, ulaşılabilen en eski tarihî metinlerdeki artzamanlı semantik gelişimi tespit edilmiş, son olarak da, Türk Kamlığındaki yeri ve işlevi açıklanarak temel anlamın tespitine gidilmiştir. Bulgularda bu kelimelerin Kamlıkta önemli yer tuttuğu görülmüştür. Bayburt yöresinde, saçı kelimesi İslamiyetin etkisiyle eski dinî anlamını kaybederek evlenme âdetleri içerisinde özel anlamı ifade eden bir işlevde kullanılmaktadır. uçuk, yalpala-, kaş, yağırnı kelimeleri ise eski dinî anlamını tamamen kaybederek günlük dildeki kelimelere dönüşmüştür.
dc.identifier.dergipark1458985
dc.identifier.endpage244
dc.identifier.issn1302-4973
dc.identifier.issn2529-0061
dc.identifier.issue66
dc.identifier.orcid0000-0002-9473-7358
dc.identifier.startpage241
dc.identifier.volume66
dc.institutionauthorSivlim, Ayşe Aktaş
dc.language.isotr
dc.publisherMarmara Üniversitesi
dc.relation.ispartofMarmara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi
dc.relation.publicationcategoryDiğer
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20260820
dc.subjectAbdülganî en-Nâblusî
dc.subjectKadızâdeli
dc.subjectSivâsî
dc.subjecttütün
dc.subjectharam
dc.subjectmübâh
dc.titleAbdülganî en-Nâblusî, Tütün Risalesi , çev. Muhammet Emin Efe-Ahmet Şenharputlu, İstanbul: Dergah Yayınları, 2021. 152 s.
dc.title.alternativeAbd al-Ghan? al-N?blus?, Tobacco Treatise, trans. Muhammet Emin Efe-Ahmet Şenharputlu, Istanbul: Dergah Publications, 2021. 152 p.
dc.typeOther

Dosyalar