Bayburt Çeşmeleri

dc.contributor.authorİbrahimgil, Mehmet Zeki
dc.contributor.authorUstabulut, Umut Barış
dc.date.accessioned2026-02-28T12:40:31Z
dc.date.available2026-02-28T12:40:31Z
dc.date.issued2020
dc.departmentBayburt Üniversitesi
dc.description.abstractMedeniyetlerin kurulduğu alanlara bakıldığında, özellikle tarım hayatına geçiş ile birlikte suya yakın yerlerin tercih edildiği görülmektedir. Bayburt'un da zengin su yataklarına sahip olmasının yanı sıra önemli yol güzergahlarının üzerinde kavşak noktası görevi görmesi bölgeyi bir cazibe noktası haline getirmiştir. Toprakları üzerinde çeşitli medeniyetlere ait su yapıları barındıran yörede, hemen hemen her mahallede işlevselliğin ön planda tutulduğu çeşmeleri görmek mümkündür. Bu çalışma, Bayburt kent merkezinde ve köylerinde inşa edilmiş olan 16 çeşme örneğini kapsamaktadır. Eserlerden 8 örnek kent merkezinde, 8 örnek ise köylerde inşa edilmiştir. Çeşmelerden 2 örnek günümüze gelememişken, 3 örnek geçirdiği onarımlar neticesinde özgün özelliklerini tamamen kaybetmiştir. 1 örnek yıkılma tehlikesiyle karşı karşıyadır. Çeşmelerin şu an ayakta olan en erken tarihlisi 1800/1801 tarihinde, en geç tarihlisi ise 1969 yılında inşa edilmiştir. Yapılar 150 yıllık gibi bir dönemde birbiriyle yakın tarihte yaptırılmıştır. İnşa edilen örneklerden günümüze gelebilmiş yapıların tamamı sokak çeşmesi niteliği taşımakta olup 2 örnek bir yapıya bağımlı olarak 11 örnek ise bağımsız olarak inşa edilmiştir. Eserler planlarına göre ise yatay veya dikey dikdörtgen planlı ve U planlı olarak, tek cepheli, sivri veya yuvarlak kemerli, genellikle düzgün kesme taş kullanılarak inşa edilmiştir. Eserlerden 5 örnekte süsleme programında bitkisel, geometrik, nesneli süsleme görülmekte diğer örneklerde silme kuşakları cepheyi hareketlendirmektedir. Bu çalışma ile ilk kez Bayburt Çeşmeleri toplu olarak incelenerek Türk Sanat Tarihi açısından değerlendirilmeye çalışılacaktır.
dc.identifier.endpage59
dc.identifier.issn2564-629X
dc.identifier.issue2
dc.identifier.startpage32
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12403/6982
dc.identifier.volume5
dc.language.isotr
dc.publisherBilim Eğitim Kültür Akademi Derneği
dc.relation.ispartofUluslararası Türkoloji Araştırmaları ve İncelemeleri Dergisi
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20260218
dc.subjectTurkish and Social Sciences Education (Diğer)
dc.subjectTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi (Diğer)
dc.titleBayburt Çeşmeleri
dc.typeArticle

Dosyalar