Kayaklı koşu sporcularında zihinsel antrenmanın sporda motivasyon düzeylerine etkisi ve ilişkisi

dc.contributor.advisorÇelik, Hüsniye
dc.contributor.authorÇetinkaya, Ayşenur
dc.date.accessioned2026-09-01T15:54:45Z
dc.date.available2026-09-01T15:54:45Z
dc.date.issued2026
dc.departmentLisansüstü Eğitim Enstitüsü, Antrenörlük Eğitimi Anabilim Dalı
dc.description.abstractBu araştırmanın temel amacı, kayaklı koşu sporcularının zihinsel antrenman düzeyleri ile sporda motivasyon düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Bu amaç doğrultusunda 2024-2025 sezonunda aktif olarak yarışmalara katılan, farklı yaş ve eğitim düzeylerinden 205 kayaklı koşu sporcusu katılımcı olarak kabul edilmiştir. Çalışma ilişkisel tarama modelinde yürütülmüş olup 3 farklı veri toplama aracı kullanılmıştır. Bu veri toplama araçları Demografik Bilgi Formu, Sporda Zihinsel Antrenman Envanteri ve Sporda Motivasyon Ölçeği'dir. Verilerin analizi SPSS 26.0 programı ile yapılmış; betimsel istatistikler, güvenirlik analizleri, Mann Whitney U testi, Kruskal Wallis testi ve Spearman korelasyon analizi uygulanmıştır. Araştırma sonucunda sporcuların zihinsel antrenman düzeyleri ile motivasyon düzeyleri arasında pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Ayrıca zihinsel antrenman ve motivasyon puanlarının cinsiyet, eğitim düzeyi, millilik durumu ve spor yaşı değişkenlerine göre farklılık gösterdiği, yaş değişkeni ile de anlamlı ilişkiler bulunduğu tespit edilmiştir. Elde edilen bulgular, kayaklı koşu sporcularının yalnızca fiziksel hazırlık değil, psikolojik hazırlık süreçlerinin de performans üzerinde belirleyici olduğunu ortaya koymuştur. Özellikle zihinsel antrenman tekniklerinin düzenli uygulanmasının sporcuların odaklanma, özgüven ve stresle başa çıkma becerilerini geliştirdiği görülmüştür. Sonuç olarak kayaklı koşu sporcularının zihinsel antrenman düzeyleri yükseldikçe motivasyon düzeylerinin de arttığı ve zihinsel hazırlığın sporda motivasyon üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu ortaya konulmuştur. Bu durum, antrenörler ve spor psikologları için zihinsel antrenman programlarının sistematik biçimde antrenman planlarına dahil edilmesinin gerekliliğini vurgulamaktadır. Anahtar Kelimeler: Kayaklı koşu, zihinsel antrenman, motivasyon, sporcu performansı.
dc.description.abstractThe main purpose of this study is to examine the relationship between cross-country skiers' mental training levels and their motivation levels in sports. A total of 205 active cross-country skiers from different age and education levels who competed during the 2024–2025 season participated in the study. The research was conducted using the relational survey model, and data were collected through the Demographic Information Form, the Sport Mental Training Questionnaire (SMTQ), and the Sport Motivation Scale. Data were analyzed using SPSS 26.0, applying descriptive statistics, reliability analyses, independent samples t-test, Mann Whitney U test, Kruskal Wallis test, and Spearman correlation analysis. The findings revealed a positive and significant relationship between mental training and motivation levels of athletes. In addition, significant differences were found in mental training and motivation scores according to gender, education level, national athlete status, and sport age, while meaningful relationships with age were also identified. The results indicated that not only physical preparation but also psychological readiness plays a decisive role in the performance of cross-country skiing athletes. In particular, regular application of mental training techniques was found to improve athletes' concentration, self-confidence, and coping with stress. In conclusion, it was determined that as the mental training levels of cross-country skiers increase, their motivation levels also rise, indicating that mental preparation has a significant effect on motivation in sports. This emphasizes the necessity of systematically including mental training programs in the practice plans of coaches and sports psychologists. Keywords: Cross-country skiing, mental training, motivation, athletic performance.
dc.identifier.citationÇETİNKAYA, A. (2026). Kayaklı koşu sporcularında zihinsel antrenmanın sporda motivasyon düzeylerine etkisi ve ilişkisi (Tez No. 1000195) [Yüksek lisans tezi, BAYBURT ÜNİVERSİTESİ]
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=5T1_CZ5-UGb9QCmoURec4NtfzUvQmd5imJ-lPg-D18eV411g4m4kjP2iHSAAXXlo
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12403/8595
dc.identifier.yoktezid1000195
dc.institutionauthorÇetinkaya, Ayşenur
dc.language.isotr
dc.publisherBayburt Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260820
dc.subjectSpor
dc.titleKayaklı koşu sporcularında zihinsel antrenmanın sporda motivasyon düzeylerine etkisi ve ilişkisi
dc.title.alternativeThe effect and relationship of mental training on motivation levels i?n cross-country skiers
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar