Boş zaman yönetimi, serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcıları ve öz-kontrol öz-yönetim düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi: Bedensel engelli üniversite öğrencileri üzerine bir araştırma

dc.contributor.advisorKarataş, İsmail
dc.contributor.authorBaş, Sümeyya
dc.date.accessioned2026-09-01T15:54:45Z
dc.date.available2026-09-01T15:54:45Z
dc.date.issued2025
dc.departmentLisansüstü Eğitim Enstitüsü, Beden Eğitimi Ve Spor Anabilim Dalı
dc.description.abstractBu araştırmanın amacı, bedensel engelli üniversite öğrencilerinin boş zaman yönetimi, öz-kontrol öz-yönetim düzeyleri ile serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcıları arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Nicel yöntemle yürütülen çalışmada, ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini, kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen 97 kadın ve 143 erkek olmak üzere toplam 240 bedensel engelli üniversite öğrencisi oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak dört bölümden oluşan anket formu kullanılmış olup bu formda sırasıyla Kişisel Bilgi Formu, Boş Zaman Yönetimi Ölçeği, Özkontrol-Özyönetim Ölçeği ve Serbest Zaman Fiziksel Aktivite Kısıtlayıcıları Ölçeği (Engelli Bireyler Formu) yer almıştır. Verilerin analizinde, tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra farklılık ve korelasyon analizleri gerçekleştirilmiştir. Bu analizler doğrultusunda ölçeklerin toplam boyutları bağlamında; katılımcıların yaş değişkeni ile serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcı algıları arasında negatif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu bulunmuştur. Aktif olarak spor yapan katılımcıların serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcı algıları, aktif olarak spor yapmayanlara kıyasla daha düşüktür. Katılımcıların algıladığı kişisel gelir düzeyi değişkenine göre boş zaman yönetimlerinde anlamlı farklılıların olduğu görülmüştür (Düşük>Yüksek; Orta>Yüksek). Buna ek olarak, katılımcıların algıladığı kişisel gelir düzeyi değişkenine göre serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcı algılarında anlamlı farklılıkların olduğu tespit edilmiştir (Düşük>Orta; Düşük>Yüksek). Katılımcıların algıladığı aile gelir düzeyi değişkenine göre öz-kontrol öz-yönetimlerinde anlamlı bir farklılıların olduğu bulunmuştur (Orta>Yüksek). Ayrıca, katılımcıların algıladığı aile gelir düzeyi değişkenine göre serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcı algılarında anlamlı farklılıların olduğu tespit edilmiştir (Düşük>Orta; Düşük>Yüksek; Orta>Yüksek). Ölçekler arasındaki ilişkiler kapsamında: Katılımcıların öz-kontrol öz-yönetimleri ile serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcı algıları arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu görülmüştür. Katılımcıların boş zaman yönetimleri ile serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcı algıları arasında anlamlı bir ilişkinin olmadığı bulunmuştur. Katılımcıların öz-kontrol öz-yönetimleri ile boş zaman yönetimleri arasında pozitif yönde anlamlı bir ilişkinin olduğu tespit edilmiştir. Sonuç olarak, katılımcıların öz-kontrol öz-yönetimleri arttıkça serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcı algılarının ve boş zaman yönetimlerinin de arttığı ileri sürülebilmektedir. Anahtar Kelimeler: Boş zaman yönetimi, öz-kontrol, öz-yönetim, fiziksel aktivite kısıtlayıcıları, engelli öğrenci, serbest zaman.
dc.description.abstractThis study aims to examine the relationships among leisure time management, self-control/self-management levels, and leisure-time physical activity constraints of university students with physical disabilities. The study was conducted using a quantitative approach and employed a relational survey model. The sample of the research consisted of a total of 240 university students with physical disabilities, including 97 females and 143 males, who were selected through convenience sampling. Data were collected using a questionnaire form consisting of four sections: the Personal Information Form, the Leisure Time Management Scale, the Self-Control and Self-Management Scale, and the Leisure-Time Physical Activity Constraints Scale (Form for Individuals with Disabilities). In the analysis of the data, descriptive statistics as well as difference and correlation analyses were performed. Within the scope of the total dimensions of the scales, the findings indicated a significant negative relationship between participants' age and their perceptions of leisure-time physical activity constraints. The perceptions of leisure-time physical activity constraints were lower among participants who actively engaged in sports compared to those who did not. Significant differences were found in leisure time management according to participants' perceived personal income level (Low>High; Medium>High). In addition, significant differences were identified in perceptions of leisure-time physical activity constraints based on perceived personal income level (Low>Medium; Low>High). Furthermore, a significant difference was found in self-control/self-management according to participants' perceived family income level (Medium>High). Significant differences were also observed in perceptions of leisure-time physical activity constraints according to perceived family income level (Low>Medium; Low>High; Medium>High). Regarding the relationships among the scales, a significant positive relationship was found between participants' self-control/self-management and their perceptions of leisure-time physical activity constraints. No significant relationship was found between leisure time management and perceptions of leisure-time physical activity constraints. A significant positive relationship was identified between participants' self-control/self-management and leisure time management. In conclusion, it can be suggested that as participants' self-control/self-management levels increase, their perceptions of leisure-time physical activity constraints and their leisure time management levels also increase. Keywords: Leisure time management, self-control, self-management, physical activity constraints, disabled student, leisure time.
dc.identifier.citationBAŞ, S. (2025). Boş zaman yönetimi, serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcıları ve öz-kontrol öz-yönetim düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi: Bedensel engelli üniversite öğrencileri üzerine bir araştırma (Tez No. 1003401) [Yüksek lisans tezi, BAYBURT ÜNİVERSİTESİ]
dc.identifier.urihttps://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/TezGoster?key=5T1_CZ5-UGb9QCmoURec4FTHgbhfXLdSpqPGyLU57gwoU3ZhzSDk0dSUyFkjOfDV
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12403/8610
dc.identifier.yoktezid1003401
dc.institutionauthorBaş, Sümeyya
dc.language.isotr
dc.publisherBayburt Üniversitesi
dc.relation.publicationcategoryTez
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_TEZ_20260820
dc.subjectSpor
dc.titleBoş zaman yönetimi, serbest zaman fiziksel aktivite kısıtlayıcıları ve öz-kontrol öz-yönetim düzeyleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi: Bedensel engelli üniversite öğrencileri üzerine bir araştırma
dc.title.alternativeAn investigation of the relationships between leisure time management, leisure-time physical activity constraints, and self-control/self-management levels: A study on physically disabled university students
dc.typeMaster Thesis

Dosyalar