ZEMAHŞERÎ VE TABATABAÎ'NİN KUR'AN'DA MUHKEM VE MÜTEŞABİHLE İLGİLİ GÖRÜŞLERİNİN MUKAYESESİ

dc.contributor.authorÇatal, Şafak
dc.contributor.authorKara, Mustafa
dc.date.accessioned2026-02-28T12:42:36Z
dc.date.available2026-02-28T12:42:36Z
dc.date.issued2022
dc.departmentBayburt Üniversitesi
dc.description.abstractBu makalede Zemahşeri ve Tabatabai'nin Kur'an'da muhkem ve müteşabihle ilgili görüşlerinin mukayesesi yapılmaktadır. Çalışmanın amacı, bu iki müfessirin muhkem ve müteşabihle ilgili görüşlerini kıyaslamaktır. Araştırma, Zemahşeri ve Tabatabai'nin muhkem ve müteşabih hakkındaki görüşleri ile sınırlı tutulmaktadır. Çalışma, nitel bilgi toplama yöntemlerinden yazılı doküman incelemesine dayanmaktadır. Bu kapsamda, literatür taramasından elde edilen veriler, bütüncül bir bakış açısıyla metin analizine tabi tutularak değerlendirilmektedir. Muhkem, "anlaşılmasına yönelik hiçbir şüphe olmayan ve herhangi bir açıklamaya gerek kalmadan kolaylıkla anlaşılan söz" demektir. Müteşabih ise "birden fazla manaya ihtimali olan ve anlamlarını tespit etmek için başka karinelere ihtiyaç duyulan ifade" anlamına gelmektedir. Kur'an'da muhkem ve müteşabih kavramlarına işaret eden üç ayet bulunmaktadır. Bu çerçevede Al-i 'Imran 3/7. ayet, Kur'an ayetlerinin muhkem ve müteşabih olmak üzere ikiye ayrıldığını; Zümer 39/23. ayet, Kur'an'ın müteşabih bir kitap olduğunu; Hud 11/1. ayet ise Kur'an ayetlerinin muhkem kılındığını bildirmektedir. Mu'tezile ekolüne mensup bir alim olan Zemahşeri ve Îran'da Şii kültürü ile yetişmiş bir müfessir olan Tabatabai, tefsirlerinde Kur'an'da muhkem ve müteşabihi konu edinen ayetleri yorumlamışlardır. Bu doğrultuda sözü edilen müfessirlerin görüşlerinde "müteşabih ayetlerin rasih kimselerce muhkem ayetler ışığında te'vil edilebileceği" konusunda benzerlik söz konusu iken, "rasih kimselerin kimler olduğu" noktasında farklılık vardır. Bu bağlamda Zemahşeri'ye göre rasih kimselerden maksat "ilimde derinlik kazanmış kişilerdir." Tabatabai ise rasih kimselerden kastın "ehl-i beyt imamları ile masum imamlar" olduğunu dile getirmektedir. Bu görüş farklılığında, mezhep mensubiyetinin etkili olduğu söylenebilir.
dc.identifier.doi10.47098/bayburt-ilahiyat.1113076
dc.identifier.endpage148
dc.identifier.issn2148-6700
dc.identifier.issn2630-595X
dc.identifier.issue15
dc.identifier.startpage135
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.47098/bayburt-ilahiyat.1113076
dc.identifier.urihttps://hdl.handle.net/20.500.12403/7631
dc.language.isotr
dc.publisherBayburt University
dc.relation.ispartofJournal of Divinity Faculty of Bayburt University
dc.relation.ispartofBayburt Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20260218
dc.subjectReligious Studies
dc.subjectDin Araştırmaları
dc.titleZEMAHŞERÎ VE TABATABAÎ'NİN KUR'AN'DA MUHKEM VE MÜTEŞABİHLE İLGİLİ GÖRÜŞLERİNİN MUKAYESESİ
dc.typeArticle

Dosyalar