Fizik Öğretiminde Temsil Temelli Öğretim: Klasik, Kuantum ve Metafiziksel Çerçevelerin Öğrencilerin Kavramsal Anlama, Epistemolojik İnanç ve Belirsizlik Toleransı Üzerindeki Etkileri

dc.contributor.authorAksakallı, Ayhan
dc.date.issued2026
dc.departmentBayburt Üniversitesi
dc.description.abstractBu çalışma, fizik öğretiminde temsil temelli öğretim yaklaşımlarının öğrencilerin kavramsal anlama düzeyleri, epistemolojik inançları ve belirsizlik toleransları üzerindeki etkisini incelemektedir. Araştırmada karma yöntemli yarı deneysel desen kullanılmış ve 30 lisans öğrencisi rastgele olarak üç gruba atanmıştır: klasik temsil grubu (n=10), kuantum temsil grubu (n=10) ve metafiziksel temsil grubu (n=10). Tüm gruplarda aynı fiziksel içerik ele alınmış; ancak öğretim süreci temsil çerçevesi-ne göre farklılaştırılmıştır. Klasik grupta Newtonyen kesinlik ve determinizm vurgulanırken, kuan-tum grupta olasılık temelli açıklamalar ve gözlemci bağımlılığı öne çıkarılmış, metafiziksel grupta ise Schrödinger’in Kedisi gibi düşünce deneyleriyle ontolojik belirsizlik tartışmaları yürütülmüştür. Veri toplama sürecinde Kavramsal Anlama Testi, Epistemolojik İnanç Ölçeği ve Belirsizlik Toleran-sı Ölçeği uygulanmış; ayrıca açık uçlu sorular ve odak grup görüşmeleriyle nitel veriler elde edil-miştir. Nicel veriler tek yönlü ANOVA ve Tukey HSD testleriyle analiz edilmiş, etki büyüklükleri (?²) hesaplanmıştır. Bulgular, gruplar arasında anlamlı farklılıklar olduğunu ve metafiziksel temsil grubunun kavramsal anlama (F (2,27) =9.64, p<.001, ?²=.42) ve epistemolojik inanç düzeylerinde (F (2,27) =6.71, p=.004, ?²=.33) en yüksek gelişimi gösterdiğini ortaya koymuştur. Sonuç olarak temsil temelli öğretimde metafiziksel çerçevelerin, öğrencilerin epistemolojik farkındalığını güç-lendirebileceği ve belirsizlikle başa çıkma becerilerini destekleyebileceği değerlendirilmektedir.
dc.identifier.dergipark1779156
dc.identifier.doi10.53444/deubefd.1779156
dc.identifier.endpage416
dc.identifier.issn2602-2850
dc.identifier.issue67
dc.identifier.orcid0000-0001-6281-5828
dc.identifier.startpage385
dc.identifier.urihttps://doi.org/10.53444/deubefd.1779156
dc.institutionauthorAksakallı, Ayhan
dc.language.isoen
dc.publisherDokuz Eylül Üniversitesi
dc.relation.ispartofBuca Eğitim Fakültesi Dergisi
dc.relation.publicationcategoryMakale - Ulusal Hakemli Dergi - Kurum Öğretim Elemanı
dc.rightsinfo:eu-repo/semantics/openAccess
dc.snmzKA_DergiPark_20260820
dc.subjectBelirsizlik
dc.subjectepistemolojik inanç
dc.subjectfizik eğitimi
dc.subjectkavramsal anlama
dc.subjecttemsil
dc.titleFizik Öğretiminde Temsil Temelli Öğretim: Klasik, Kuantum ve Metafiziksel Çerçevelerin Öğrencilerin Kavramsal Anlama, Epistemolojik İnanç ve Belirsizlik Toleransı Üzerindeki Etkileri
dc.title.alternativeRepresentation-Based Instruction in Physics Education: Effects of Classical, Quantum, and Metaphysical Framings on Students’ Conceptual Understanding, Epistemological Beliefs, and Tolerance of Uncertainty
dc.typeArticle

Dosyalar